• tr
  • en
  • fr
  • ar
whatsapp

Küresel Lojistik Maliyetlerinin Doğal Taş İhracatına Etkisi (2025–2026)

Doğal taş ihracatı, yüksek ağırlık ve hacim nedeniyle lojistik maliyetlere en duyarlı sektörlerden biri olarak öne çıkıyor. 2025–2026 dönemine ait küresel ticaret verileri ve uluslararası kurum raporları, navlun fiyatları, enerji maliyetleri ve tedarik zinciri kırılganlıklarının; mermer ve traverten ihracatını doğrudan etkilediğini ortaya koyuyor.

Pandemi sonrası dönemde küresel lojistikte yaşanan dalgalanmalar kısmen dengelenmiş olsa da, navlun maliyetleri pandemi öncesi seviyelerin üzerinde seyretmeye devam ediyor. Konteyner bulunabilirliği, liman yoğunlukları ve jeopolitik riskler; özellikle doğal taş gibi ağır yüklerde taşıma maliyetlerini artıran temel faktörler arasında yer alıyor. UNCTAD raporları, deniz taşımacılığında maliyet baskısının tamamen ortadan kalkmadığını ve kırılganlığın sürdüğünü vurguluyor.

Enerji fiyatları da lojistik maliyetlerin belirleyici unsurlarından biri olmaya devam ediyor. Yakıt fiyatlarındaki dalgalanma, hem deniz hem de kara taşımacılığında navlun bedellerine doğrudan yansıyor. International Energy Agency verilerine göre, küresel enerji piyasalarında görece istikrar beklense de bölgesel farklılıklar lojistik maliyetleri ülkeden ülkeye değişken kılıyor. Bu durum, doğal taş ihracatçıları için pazar bazlı maliyet hesaplamasını zorunlu hâle getiriyor.

Doğal taş sektöründe lojistik maliyetlerin bir diğer kritik etkisi ise rekabet gücü üzerinde görülüyor. Özellikle düşük katma değerli blok ürünlerde, navlun maliyetlerinin toplam satış fiyatı içindeki payı oldukça yükseliyor. Bu nedenle birçok ülkenin ticaret ve ihracat stratejileri, işlenmiş ve katma değerli ürünlerin ihracatını teşvik etmeye yönelmiş durumda. International Trade Centre verileri, işlenmiş doğal taş ürünlerinin lojistik maliyetlere karşı daha dirençli olduğunu gösteriyor.

Bölgesel açıdan bakıldığında, ABD ve Avrupa pazarlarına yapılan ihracatta lojistik maliyetler hâlâ önemli bir kalem olmaya devam ederken; Orta Doğu pazarlarında coğrafi yakınlık ve proje bazlı büyük alımlar, maliyet baskısını görece azaltabiliyor. Bu durum, ihracatçı firmaların pazar önceliklerini yeniden gözden geçirmesine neden oluyor.

2025–2026 döneminde küresel lojistik maliyetleri;
                •             doğal taş ihracatında fiyatlama stratejilerini,
                •             ürün tipini (blok / işlenmiş),
                •             hedef pazar seçimlerini

doğrudan etkiliyor. Bu yeni dengede, lojistik verimliliği artıran, katma değerli ürünlere yönelen ve pazar çeşitlendirmesi yapan doğal taş üreticileri rekabet avantajı elde ediyor.